Warszawa
Kurjer Warszawski 11.11.1918

Z dni przełomu

Warszawa wstała dziś ze snu z zapytaniem na czołach: co przyniesie dzień dzisiejszy? Odpowiedzi płyną ze wszystkich stron, płyną tak szybko i w takiej liczbie, że niepodobna wszyskich w lot pochwycić. Notujemy tedy tylko najważniejsze. W oczekiwaniu. To jest ogólne znamię dnia dzisiejszego. Warszawa, a…

Warszawa, d. 11 Listopada 1918 r.

11, XI, godz. 11-ta. Te trzy dziwnie, niemal mistycznie jednakowe liczby – to ścisła data, kiedy naczelne dowództwo niemieckie musiało marszałkowi Fochowi oddać zgodę na jego warunki kapitulacyi. Data zakończenia największej w dziejach świata wojen… Tedy nasz etap przedostatni. Jeszcze trzydzieści dni oczekiwania, te trzydzieści…

ABC 17.07.1930

„Bohaterskie” napady nocne tajnych organizacyj sanacyjnych na przeciwników politycznych

Tajne organizacje sanacyjne „Związek Żołnierskiego Czynu” i jego odgałęzienie na „cywilów” „Związek Orła Białego” mają za sobą bogatą przeszłość. Przedewszystkiem „Związek Żołnierskiego Czynu” nielada rolę odegrał w zamachu majowym. Ale dowództwo „Związku Żołnierskiego Czynu” nie zadowolił udział w zamachu, tajna organizacja trwa nadal i od…

Walka 23.03.1944

Donkiszoci z krwawymi widłami

„Jesteśmy świadomi tego, że nasze ostateczne zwycięstwo zależne będzie od stopnia naszego aktywizmu, od zdecydowanej woli kroczenia ku niemu po górach cudzych i obcych trupów”. (Biuletyn OUN Nr. 1 z 1942). „To trudno, nazywają naszych „rizunami” (t. j. mordercami), ja wam mówię, że to „świati…

Walka 03.11.1943

Wspólnicy terroru

Jeden z wojennych wierszy, napisanych pod wrażeniem zbrodni katyńskiej przedstawia w sposób poetycki wielki sąd dziejów, na który „kat pozwał kata”. Jest to najtrafniejsze określenie obu partnerów zbrodni z pod Koziej Góry i Oświęcimia, oraz ich wzajemnego stosunku na odcinku eksterminacji Narodu Polskiego. Zanim jednak…

Prosto z Mostu 10.05.1936

Bardzo sławna rewolucja… dzieci

W marcu 1901 roku szedł z Poznania na cichą prowincję zakonspirowany okólnik. Wyroił się wraz z setką podobnych i miał – jak na owe czasy – normalnie zaprawioną pigułkę goryczy. Stała się jednak rzecz nieprzewidziana nawet przez najsprytniejszych matematyków politycznych. Okólnik rejencji poznańskiej okazał się…

Wielkanoc u Hearsta

W świadomości przeciętnego Amerykanina Polska istnieje dotąd jako „quantité négligeable”. Mimo posiadania za oceanem największej kolonji wychodztwa polskiego (cztery miljony ambasadorów plus jeden ambasador w Waszyngtonie), nie zdołaliśmy w świadomości Amerykanina i w zainteresowaniach jego dla spraw europejskich zająć dotąd poczytnego miejsca. Być może, jedną…

Bunt Młodych 02.04.1933

Monteskjusz i pułkownik Sławek

Obawiam się nieco, iż czytelnik dozna zawodu po przeczytaniu poniższego artykułu. Tytuł zdaje się bowiem zapowiadać charakterystykę jednego ze współczesnych kierowników polskiego życia politycznego i to w dość niespodziewanym związku ze znakomitym pisarzem XVIII wieku. W rzeczywistości bardzo daleko odbiegniemy jednak od takiej charakterystyki. O…

Bunt Młodych 15.05.1933

Karol Marx romantykiem

Niejedenby się zdziwił, gdyby mu powiedziano, że życie Marxa, Karola Marxa, wielkiego siewcy nienawiści, wielkiego apostoła materjalizmu, którego imię w tak tragiczny sposób wstrząsnęło losem Rosji, że życie jego opromieniła jedna, bezgraniczna miłość, w wielkim stylu romantycznym. Kobietę, którą kochał przez 42 lata z niesłabnącą…

Zamach na Śląsk Cieszyński

Kiedy na całym świecie wojna przycichła, dając narodom szczęśliwym momenty głębokiej radości, kiedy Belgia czuje się znów sobą w swoich granicach, kiedy Francya przygarnia do swojego łona ze wzruszeniem Alzacyę i Lotaryngię, a krwią obroczona Serbia oddycha po latach najazdu wolną piersią – dla jednej…

W „Republice Zachodnio-Ukraińskiej” (2)

Brak uświadomienia narodowego u włościan ukraińskich silnie się przyczynił do rozpadnięcia republiki. Nie zastąpiły go mowy, podburzające mieszkańców. Na uroczystem zaprzysiężeniu wójtów na rynku miasta powiatowego wygłosił komisarz mowę, pełną takiej nienawiści do obywateli polskich, że nawet wielu chłopów uważało ją za przesadną. Czując brak…

W „Republice Zachodnio-Ukraińskiej” (1)

Artykuł niniejszy nadsyła nam osoba, która miała sposobność od listopada aż po ostatnie tygodnie przeżyć rządy i eksperymenty ukraińsko-komunistyczne na terenie Galicyi Wschodniej. Autor artykułu nie poprzestaje na stronie impresyjnej opisania tych czasów, lecz stara się wysnuć wnioski syntetyczne, które nie będą może obojętne i…

Kurjer Warszawski 20.02.1910

Heine o Chopinie

Ze wszystkich poetów największe szczęście do kompozytorów muzycznych miał Henryk Heine. Do pieśni jego, stanowiących wymarzony tekst muzyczny, najznakomitsi z nich dorabiali muzykę. Specjalne katalogi wykazują parę tysięcy numerów, a pomiędzy kompozytorami nie brak ani jednego rozgłośnego nazwiska. A tymczasem Heine odpłacał kompozytorom za te…

Lekkomyślność i niewdzięczność

Pani Marja-Jehanne Wielopolska na łamach „Wiadomości Literackich” (nr. 84) wzywa pisarzy polskich do obrony Stefana Żeromskiego, zarzucając im brak etyki koleżeńskiej. Pani Wielopolska może ma rację, może nie ma. Nie mogę znaleźć w sobie rozwiązania tych wątpliwości, gdyż sam przeżyłem w Polsce taki sam okres…

Jaki będzie samochód najbliższej przyszłości

(Łatwo zrozumiały szkic techniczny) Proroctwa w rzeczach techniki nie mogą mieć miejsca. Dlatego po pierwsze, że technika, a wśród niej i mechanika należy do nauk ścisłych, w których wszystko podlega pewnym znanym i ujętym prawom, w których postęp posuwa się krok za krokiem bez luk…

Niemcy pchają świat ku katastrofie

Te słowa tytułu nie są frazesem, lecz nagą prawdą. Niemcy wkroczyły nu drogę jawnych i szerokich zbrojeń wojennych, maskowanych dotąd przed światem. Niemcy złamały traktat wersalski (zanadto wersalski…) wprowadzając powszechny obowiązek służby wojskowej, tworząc armję lądową w liczbie blisko 500.000 żołnierzy i domagając się zrównania…

U sternika polskiej literatury
Wywiad specjalny „Wiadomości Literackich” ze Stefanem Żeromskim

O polskie morze. Każda nowa książka Stefana Żeromskiego jest zdarzeniem w naszem ubogiem życiu literackiem. Jest – co więcej – faktem wybitnej doniosłości społecznej ze względu na niezmiernie czuły, ostry, wysubtelniony stosunek genialnego pisarza do kapitalnych zagadnień polityki narodowej. Tak jak się to często zdarza,…

Zielony Sztandar 21.02.1932

„Wolność słowa”

Konstytucja nasza wzorem kulturalnych państw zachodnich poręcza wolność prasy, t. j. słowa drukowanego, w pierwszym rzędzie gazet. Artykuł 105 Konstytucji brzmi: „Poręcza się wolność prasy. Nie może być wprowadzona cenzura, ani system koncesyjny na wydawanie druków. Nie może być odjęty dziennikom i drukom krajowym debit…

Prosto z Mostu 13.03.1938

Pycha demokracji szlacheckiej (II)

Zamiast tworzyć nową Europę i dążyć do władania zamorskimi krajami, szlachta, napęczniała demokratyczną dumą, panowała nad swymi poddanymi. Demokracja szlachecka zburzyła hierarchię władzy dynastycznej i wznieciła pożar pychy w szlacheckich sercach. A im mniejsze te serca tym większa bodła je pycha, a wielkie serca niestety…

ABC 17.07.1930

Okrutny samosąd nad złodziejem w wiosce na Wileńszczyźnie

WILNO, 17. 7. (Tel. wł.) W wiosce Lipniaki gm. turgielskiej, pow. wileńsko-trockiego, wieczorem i przez całą noc na 20 września 1926 r. rozgrywał się samosąd nad mieszkańcem tej wioski Józefem Wojniuszem. Wojniusz od dłuższego czasu zakradał się do zagród gospodarzy w okolicy i wyrządzał im…

Prosto z Mostu 06.03.1938

Pycha demokracji szlacheckiej (I)

Nie ma dziś w Polsce warstwy, klasy ani kasty szlacheckiej. Herb nie daje wyłączności przywilejów gospodarczych czy politycznych. Można więc chyba mówić na temat szlachty bez podejrzeń, że się coś szkodliwego knuje. A mówić warto, bo to nie przedawniony temat. Znamienne jest i nietrudne do…

Pisarze polscy a Rosja sowiecka
F. A. Ossendowski

(Ankieta „Wiadomości Literackich”) Literatura sowiecka – Eksperyment komunistyczny – Zbliżenie polsko-rosyjskie 1) Dzielę współczesną literaturę rosyjską na dwie kategorje: a) prorządową, czerpiącą tematy z cyrkularzy Kominternu lub centrali Rosyjskiej Partji Komunistycznej – nieszczerą, najemną, niewolniczą; b) tolerowaną przez C. I. K. i Komintern, którą dźwigają…

Sojusz habsbursko-ukraiński

Wiadomo, że zamach zbrojny Rusinów na Lwów i Galicyę Wschodnią to dzieło austryacko-pruskie. Z pułków wschodnio-galicyjskich usunięto na jesieni zeszłego roku Polaków, w samym Lwowie umieszczono prawie samych Rusinów, zaopatrzono ich należycie w broń i amunicyę, opracowano im dokładnie organizacyę zamachu. Tajne narady odbywały się…

Dżihad

(WOJNA ŚWIĘTA W ARABJI) Pozycja białej rasy na terenie półwyspu Arabskiego, czy to w Syrji, czy w Transjordanji, lub Mezopotamji, albo wreszcie w dalekim Iraku – od czasu rozbicia imperjum tureckiego i w ślad za tem idącej okupacji europejskiej, nigdy nie była mocna. Bo ani…

Wśród potęgi i grozy górskiej

(Z cyklu: Reportaże „Wiadomości Literackich”) Ogromna większość mieszkańców miasta, znalazłszy się po raz pierwszy w górach, jest zupełnie bezradna. Konfiguracja terenu, kapryśność klimatu, odległości optyczne, łudząco łalwe lub przesadnie groźne i niedostępne na oko stromizny stoków, architektoniczne (pozorne przeważnie) podobieństwo szczytów, grani, dolin – wszystko…

Close