1948
Wiadomości 26.07.1948

Dziwy propagandy

Szatan zadaje księdzu Piotrowi pytanie: „A czy wiesz ty, co to będzie z Polską za lat dwieście?”. Czytając pewne wydawnictwa, ukazujące się w Kraju, skłonni jesteśmy skrócić ten termin i spytać, co będzie z Polską, z Polakami, za lat np. dwa. Tam wszystko, absolutnie wszystko…

Wiadomości 16.05.1948

Kulisy pewnego morderstwa

26 lutego 1948 nieznani sprawcy wtargnęli w Jerozolimie do mieszkań dwu Polaków, – dziennikarza Stefana Arnolda i byłego konsula generalnego Witolda Hulanickiego, – wywlekli ich na ulicę, związali ręce i zamordowali charakterystycznymi strzałami w tył głowy. Przyjętym już w Palestynie zwyczajem mordercy zawiadomili „anonimowo” prasę…

Wiadomości 16.05.1948

Warszawa niepodległa
Literatura, cyganeria, Askenazy, Daszyński*

Warszawa, która wbrew zakorzenionej w opinii nieprawdzie, była zawsze najbardziej literackim miastem Polski od dnia niepodległości stała się naprawdę stolicą literatury polskiej, ściągnąwszy do siebie na stały lub na dłuższy pobyt wszystkich niemal wybitnych pisarzy polskich, tak że – poza Kasprowiczem i Karolem Hubertem Rostworowskim…

Wiadomości 02.05.1948

Warszawa niepodległa
Piłsudski i Żeromski*

O samym Piłsudskim mówić oczywiście w kategoriach popularności nie można, bo uczucie dla niego nie całej Warszawy bynajmniej ale jej lewicy politycznej, robotników, młodzieży i poetycznych kobiet – było to zjawisko z innego niż popularność wymiaru, było to olśnienie duszy, potężna miłość na całe życie.…

Wiadomości 18.04.1948

Warszawa niepodległa
Przedwiośnie wolności*

To, o czym zamierzam pisać, nazywam „Warszawą niepodległą” dlatego przede wszystkim, że trzeba było ograniczyć ramami jakiegoś czasu te niezliczone, cisnące mi się na pamięć wspomnienia, których właśnie mnogość i rozmaitość nie pozwoliły mi dotąd spełnić mego zamiaru napisania książki o Warszawie. Od czegokolwiek bym…

Wiadomości 08.06.1948

Mickiewicz i James Fenimore Cooper

Dla Mickiewicza Stany Zjednoczone były ideałem państwa, zabezpieczającego wolność i prawa jednostki. W młodzieńczej „Kartofli” wkłada on w usta archanioła Rafała proroczą przepowiednię o straszliwej wojnie, która w XX w. zamieni Europę w gruzy. Wtenczas Ameryka zbawi świat: Wtenczas nad światem nowym swobód gwiazda błyśnie,…

Wiadomości 13.06.1948

Jak Wielka Brytania skapitulowała w sprawie Polski*

„SILNA I NIEPODLEGŁA” Zagarniając niemal połowę Polski (z góry, gdyż Niemcy okupowali jeszcze całą Polskę), Rosja zapewniała z naciskiem, że Polska ma być „silna i niepodległa”. Przemawiając w Izbie Gmin 22 lutego 1943, p. Churchill powiedział: „Z prawdziwą przyjemnością usłyszałem od marszałka Stalina, że i…

Wiadomości 08.06.1948

Pamiętnik anglofila

Na przedwiośniu 1945, gdy słodka chwila zwycięstwa wydawała się wreszcie bliska, rozgorzała w prasie angielskiej dyskusja na temat, którzy z przywódców hitlerowskich powinni być pociągnięci do odpowiedzialności jako zbrodniarze wojenni. Pamiętam list do „Times”a, podpisany bodaj przez Shawa, biorący Goebbelsa w obronę. Jeżeli zostanie skazany,…

Wiadomości 07.03.1948

Dwie rozmowy w Moskwie

Jedziemy, zdaje się, w kierunku Moskwy. Bojcy (strzelcy N.K.W.D.), przydzieleni do nas, zachowują się dość grzecznie. Zastępca komendanta, a jednocześnie starszy politruk obozu kozielskiego, por. Starikiewicz, siedzi obok mnie i przez całą drogę milczy. 10 października 1940 o 15-ej przyjeżdżamy rzeczywiście do Moskwy. Na peronie…

Wiadomości 15.02.1948

Etymologie gospodarskie: nazwy miesięcy

Większość nazw miesięcy nie kryje w sobie żadnych poważniejszych tajemnic językowych. Są jasne, przejrzyste i proste. Jednak i te, w ich gronie najprostsze, godne są uwagi. Styczeń wywodzi się od styki-tyki. W średniowieczu związek jego z tyką był o tyle oczywistszy, że obok stycznia istniała…

Wiadomości 23.05.1948

Kartki z dziennika
O komunistycznych snobach

9 kwietnia 1948.Powrót do Nowego Jorku z kilkodniowej wizyty u przyjaciela, który wykłada w college niedaleko stąd. College jest prywatny i niewielki: wszystkiego stu studentów i trochę więcej studentek. Studentki chodzą przeważnie w białych męskich koszulach, wypuszczonych na niebieskie, przykrótkie spodnie. Płaci się w tym…

Wiadomości 29.08.1948

„Mały czeski człowiek”

Edward Benesz zakończył swoją karierę życiową. Złożył urząd prezydenta republiki po raz drugi i chyba ostatni. Ani zaawansowany wiek ani okoliczności nie pozwalają przypuszczać aby mógł on nawet w zmienionej sytuacji politycznej na to stanowisko powrócić. W zaciszu zamku Lany, który komuniści ofiarowali mu w…

Wiadomości 12.09.1948

Staromodny naród

Stockholm, w sierpniu 1948. Od znajomej pani przebywającej obecnie we Francji, otrzymałem list z prośbą o odszukanie w Szwecji niejakiego p. Anderssona. „Czarujący człowiek! – pisze ta pani. – Poznałam go tuż przed wojną, w czasie mej podróży do Włoch. Jest to wysoki blondyn, o…

Wiadomości 08.08.1948

Jak zginął Stefan Rowecki

Na 30 czerwca 1943 wyznaczono w dowództwie Armii Krajowej całodzienną odprawę. Miała ona się odbyć w jednym z lokali szefa sztabu armii, Grzegorza. Tym razem było to mieszkanie przy ul. Barskiej 5. Pracę mieliśmy rozpocząć o 10-ej. Jako gospodarz lokalu przyszedłem na miejsce na kwadrans…

Wiadomości 29.08.1948

„Polnische Gestapo”

W Ostrowcu świętokrzyskim, mieście stanowiącym niegdyś jeden z ośrodków t.zw. C.O.P.u, znanym ze swych wielkich hut i stalowni, które w czasie wojny ochrzczono piękną nazwą: „Hermann Göring Werke” – zaczynało się dziać źle. Zjechał sam Herr Fuchs z Radomia, szef Gestapo na dystrykt, jeden z…

Wiadomości 04.01.1948

Detroit

Detroit, w grudniu 1947. Pociąg odchodzi z dworca Grand Central o północy. Składa się wyłącznie z pullmanowskich wagonów sypialnych. Bilet kupiłem kilka dni wcześniej, pokazuję go urzędnikowi, siedzącemu w wygodnym fotelu przy wejściu na peron. Urzędnik bez słowa zwraca mi bilet, wskazuje głową czarną tablicę…

Wiadomości 11.01.1948

Przewodnik nieinteligentnego Anglika po świecie niewoli

Zastanawiałem się nieraz, dlaczego tak wiele książek angielskich nosi tytuł „Przewodnik inteligentnego człowieka po…” albo „Przewodnik inteligentnej kobiety po…”. W żadnym innym kraju nie było mody na tego rodzaju tytuły. Widocznie nigdzie nie widziano potrzeby wmawiania czytelnikowi że jeśli jest człowiekiem inteligentnym, powinien daną książkę…

Wiadomości 04.01.1948

Jak być cudzoziemcem

Mikes jest młodym Węgrem. Na wyspę rzuciła go wojna. Napisał miłą i zabawną książeczkę „Jak być cudzoziemcem” *). Cechuje ją bystra, zjadliwa a wesoła analiza obserwacyjna, doskonale uwypuklona przykładami z życia. „Mam pewno prawo do pisania jak być cudzoziemcem, skoro sam jestem cudzoziemcem, – zaznacza…

Wiadomości 18.01.1948

Chicago: obyczaje i osobliwości

Chicago, w grudniu 1947. Mieszkam w Chicago w hotelu, który ma przeszło trzy tysiące pokoi i dumnie głosi, że jest największym hotelem na świecie. Ma on swoje własne sklepy, pocztę, skład apteczny, kilka restauracji, dwie czy trzy kawiarnie i nocny kabaret. Ma też kilka przyciemnionych…

Wiadomości 25.01.1948

Tragiczny testament Bronisława Malinowskiego

Jak Joseph Conrad (Konrad Korzeniowski) w angielskiej literaturze pięknej, tak Bronisław Malinowski w angielskiej literaturze naukowej osiągnął wyżyny doskonałości i sławy, zostawiając po sobie – nie tylko w anglosaskiej ale w kulturze świata – dorobek monumentalny. Opinia powołanych uznała Bronisława Malinowskiego za jeden z najwybitniejszych…

Wiadomości 14.03.1948

Anglik o gospodarce polskiej w XVI w.

Rękopis, o którym mowa, wydobył z wielowiekowego zapomnienia prof. Rudolf Kesselring, sygnalizując jego istnienie na łamach „Głosu Ewangielickiego” w r. 1932. Pisała o nim w rok później Irena Hoffman jako o „sensacyjnym” dokumencie, stwierdzającym prawa polskie do pobrzeża bałtyckiego, a następnie – w „Kurjerze Warszawskim”…

Close